Αρχαία Ελληνικά Β΄ λυκείου – αδίδακτο (4) – Δημοσθένης, Κατὰ Τιμοκράτους, 139 - 141

  

Δημοσθένης (πηγή: Wikimedia Commons)

Δημοσθένης, Κατὰ Τιμοκράτους, 139 - 141

Ο Τιμοκράτης πρότεινε νόμο σύμφωνα με τον οποίο οι οφειλέτες του δημοσίου πρέπει να απαλλάσσονται από τη φυλάκιση, αν φέρουν εγγυητές ότι θα εξοφλήσουν σε ορισμένη προθεσμία το χρέος τους. Ο Δημοσθένης ισχυρίζεται ότι ο νόμος δεν προτάθηκε για το γενικό καλό, αλλά για να ωφεληθούν τρεις πλούσιοι που καταχράστηκαν αρκετά χρήματα του δημοσίου. Καυτηριάζει, λοιπόν, τον νόμο αυτόν και απορρίπτει την ειδική μεταχείριση των πλουσίων. Στο ακόλουθο απόσπασμα δίνει ένα παράδειγμα για τη σημασία που έχει η πρόταση ορθών νόμων.

Βούλομαι δ' ὑμῖν, ὦ ἄνδρες δικασταὶ, ἐν Λοκροῖς ὡς νομοθετοῦσι διηγήσασθαι· οὐδὲν γὰρ χείρους ἔσεσθε παράδειγμά τι ἀκηκοότες, ἄλλως τε καὶ ᾦ πόλις εὐνομουμένη χρῆται. Ἐκεῖ γὰρ οὕτως οἴονται δεῖν τοῖς πάλαι κειμένοις χρῆσθαι νόμοις καὶ τὰ πάτρια περιστέλλειν, ὥστ', ἐάν τις βούληται νόμον καινὸν τιθέναι, ἐν βρόχῳ τὸν τράχηλον ἔχων νομοθετεῖ καί, ἐὰν μὲν δόξῃ καλὸς καὶ χρήσιμος εἶναι ὁ νόμος, ζῇ ὁ τιθεὶς καὶ ἀπέρχεται, εἰ δὲ μὴ τέθνηκεν ἐπισπασθέντος τοῦ βρόχου. Καὶ γὰρ τοι καινοὺς μὲν οὐ τολμῶσι τίθεσθαι νόμους, τοῖς δὲ πάλαι κειμένοις ἀκριβῶς χρῶνται. Ἐν πολλοῖς δὲ πάνυ ἔτεσιν, ὦ ἄνδρες δικασταί, εἷς λέγεται παρ’ αὐτοῖς νόμος καινὸς τεθῆναι.

 

Μετάφραση

Θέλω, κύριοι δικαστές, να σας εκθέσω με λεπτομέρειες με ποιον τρόπο νομοθετούν στους Λοκρούς· δεν θα γίνετε χειρότεροι, βέβαια, αν έχετε ακούσει κάποιο παράδειγμα, το οποίο μάλιστα χρησιμοποιεί και μια πόλη που κυβερνάται με καλούς νόμους. Γιατί εκεί έχουν τέτοια πεποίθηση ότι πρέπει να χρησιμοποιούν τους νόμους που ισχύουν από παλιά και να περιφρουρούν την προγονική κληρονομιά, ώστε, αν κανείς θέλει να θεσπίσει έναν καινούργιο νόμο, νομοθετεί βάζοντας τον λαιμό του στη θηλιά, και αν φανεί ότι ο νόμος είναι καλός και χρήσιμος, ο νομοθέτης συνεχίζει να ζει και μπορεί να φύγει, ενώ στην αντίθετη περίπτωση, η θηλιά σφίγγει και αυτός πεθαίνει. Και ενώ, βέβαια, δεν τολμούν να θεσπίσουν καινούργιους, εφαρμόζουν όμως όσους ισχύουν από παλιά με ακρίβεια. Και εδώ και πάρα πολλά χρόνια, κύριοι δικαστές, αναφέρεται ότι έχει θεσπιστεί μόνο ένας καινούργιος νόμος σε αυτούς. (μτφρ. Α. Τυφλόπουλος, Ανθολόγιο Αρχαίων Ελληνικών Κειμένων, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας.)

 

Βασικά ρήματα: βούλομαι, διηγοῦμαι, εἰμί, ἀκούω, χρῶμαι, οἴομαι, στέλλω, τίθημι, ἔχω, θνῄσκω, λέγω.

 

♦